DSC_0015.JPGDe vredeswakes vinden plaats in de Sint-Pauluskerk van Langemark. Het gebouw vormt een geschikt kader waar vele honderden mensen kunnen samenkomen. Als christelijke gebedsruimte gooit de kerk voor Vredeswakes bewust ramen en deuren wijd open voor iedereen die de vrede een warm hart toedraagt, ongeacht haar of zijn overtuiging of religie.

Niet toevallig is de Sint-Pauluskerk van Langemark de verzamelplaats voor de Vredeswakes. Langemark-Poelkapelle werd honderd jaar geleden hard getroffen door het oorlogsgeweld. Duizenden vonden hier de dood in hevig strijdgeweld en nog steeds getuigen talrijke militaire begraafplaatsen en gedenktekens van deze tragedie. De gemeente is verbonden aan alle belangrijke slagen van de Eerste Wereldoorlog in de Westhoek. Ze was in Duitse handen van april 1915 tot augustus 1917 en opnieuw vanaf de lente van 1918. Hier werden op 22 april 1915 voor het eerst in de wereldgeschiedenis op massale wijze chemische wapens gebruikt. Daarvoor gebruikten de Duitse ‘Gaspioniere’ chloorgas, dat met de wind meedreef in de richting van de geallieerde troepen. Door het verrassingseffect konden Duitse eenheden een bres slaan in de geallieerde verdediging, maar ze grepen de kans niet om verder door te stoten, Ieper in te nemen en zo naar de Franse kanaalhavens op te trekken om op die manier de geallieerde toevoerlijnen af te snijden.

Vooral het Deutscher Soldatenfriedhof in Langemark grijpt de bezoeker naar de keel. De jeugdige leeftijd van vele Duitsers die hier sneuvelden tijdens de Eerste Slag bij Ieper (oktober-november 1914) gaf aanleiding tot het ontstaan van de ‘Langemarkmythe’, die nog decennia later de Duitse jeugd beïnvloedde. Het grote aantal gesneuvelden in die slag was vooral te wijten aan het gebrek aan ervaring en uitrusting, de onbeschikbaarheid van goede instructeurs, de onbesuisde inzet van reservetroepen. Omdat vele jongeren ijlings van de schoolbanken waren geplukt, sprak men van ‘kinderkorpsen’. De ongeoefende troepen hadden geen schijn van kans tegen de ervaren en geharde Britse beroepssoldaten.

Langemark zelf werd tijdens de oorlog volledig verwoest. Op de plaats van de kerk bleef enkel een hoge puinhoop. Na vier jaar strijd, trof men er onbegraven dode militairen en dieren aan, graven, granaattrechters, kapotte wagens, verlaten bunkers, delen van tanks, tunnels en prikkeldraad. Zoals ook elders in de zwaar getroffen Westhoek kwamen de mensen terug. De eerste barakken werden gebouwd. Beetje bij beetje hernam het normale leven zijn gang.

Van 1923 tot 1925 werd de driebeukige neogotische Sint-Pauluskerk gebouwd naar de plannen van architect Nolf uit Torhout. De kerk heeft een zware westertoren en staat te midden van een omhaagd en met linden omzoomd grasperk. Doordat in de oorlog alles verloren is gegaan, bevat de kerk, behalve de glasramen, geen grote kerkschatten. Toen de parochie haar negenhonderdste verjaardag vierde, in 2002, werd de liturgische ruimte met altaar, lezenaar en stoelen, heringericht. In 2009 verwierf de kerk een bijzonder kunstwerk: vijf monumentale doeken van de befaamde kunstenaar Luc Hoenraet vormen samen de ‘Kruisweg van liefde’. De werken bevatten referenties naar de oorlogsbegraafplaatsen in de regio. Geregeld wordt de kerk gebruikt voor concerten, voordrachten en lezingen.

En nu dus ook voor de Vredeswakes.

Eens lag deze gemeente in het centrum van het oorlogsgeweld. Hier hebben legers een onmenselijke strijd gevoerd met het offer van ontelbare mensenlevens als gevolg: altijd iemands vader, altijd iemands kind. Vandaag wil datzelfde Langemark een baken van vrede zijn en een oord van gedenken. Daarom is het betekenisvol dat de Vredeswakes in deze gemeente Langemark-Poelkapelle plaats vinden.