teksten ‘Vrouwenkracht is vredesmacht’

INTRO

VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT
31 oktober 2000. In Resolutie 1325 erkennen de Verenigde Naties de rol van vrouwen als
dragende krachten van gemeenschappen.
VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT
Eén kind, één leerkracht, één boek, één pen kan de wereld veranderen – zegt
Nobelprijswinnares Malala Yousafzai.
VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT
Vrouwen komen te eenzijdig in beeld als passieve slachtoffers van oorlog en geweld. Wereldwijd
spelen zij vooral een actieve rol in vredesprocessen en samenlevingsopbouw.
VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT
Riskeer meer dan wat anderen ‘veilig’ vinden – zegt zuster Jeanne Devos.
VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT
Resolutie 1325 eist dat meer vrouwen worden betrokken bij vredesonderhandelingen en
vredesopbouw en plaatst de rechten en de veiligheid van vrouwen op de voorgrond.
VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT
De hele wereld verbeteren kan niemand. Maar ik doe wat ik kan – zegt Jennie Vanlerberghe.
VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT
Resolutie 1325 is van historisch belang: voor het eerst wordt erkend dat vrouwen onmisbaar zijn
om vredesonderhandelingen tot een goed einde te brengen.
VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT
Ze noemen me een idealist, maar eigenlijk heb ik maar één droom: dat op een dag alle 8
miljard mensen onze facebookpagina ‘Neen tegen pesten’ liken en zo zeggen: we willen
verdraagzaamheid, we willen een pestvrije wereld – zegt Oona Wyns.
VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT
Met de campagne ‘Vrouwenkracht is vredesmacht’ ijvert de Vrouwenraad voor de toepassing van
Resolutie 1325, zowel in eigen land als internationaal.
VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT
De wereld zal niet veranderen zolang we niet bereid zijn onszelf te veranderen – zegt
Nobelprijswinnares Rigoberta Menchu.
VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT
Om de twee jaar benoemt de Vrouwenraad sterke vrouwen, die zich in of vanuit onze
samenleving op bijzondere wijze engageren, tot vredesvrouw; om vrouwenkracht zichtbaar te
maken.
VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT
Na het werkwoord ‘liefhebben’, is het werkwoord ‘helpen’ het mooiste woord ter wereld – zegt
Bertha von Suttner, eerste vrouwelijke Nobelprijswinnaar voor de vrede, die in 1912
waarschuwde voor een internationale vernietigingsoorlog.
VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT
Wij blijven ons inzetten voor gelijke en volwaardige deelname van vrouwen aan de politieke,
sociale en economische besluitvorming – stelt de Vredesverklaring van Ieper.
VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT
Vrede is onlosmakelijk verbonden met de gelijkwaardigheid van man en vrouw – zegt secretaris-
generaal van de Verenigde Naties Kofi Anan bij de aanname van Resolutie 1325 in oktober
2000.
VROUWENKRACHT IS VREDESMACHT

WELKOM

Welkom!
Van harte welkom hier in de kerk van Langemark op deze vredeswake met als thema
‘Vrouwenkracht is vredesmacht’.
Vandaag vestigen we de aandacht op de rol van vrouwen in het streven naar vrede en een
sociaal rechtvaardige samenleving. We plaatsen vrouwen in de kijker die zich daar dag in dag
uit voor inzetten, met een groot engagement en een sterke gedrevenheid. Dat is nodig, want
maar al te vaak blijven vrouwen onder de radar en doen ze wat ze doen – ver van de spotlights
en camera’s.
Zoals we reeds konden horen van de ploeg die deze vredeswake voorbereid heeft, vertrekken
we vanuit de ‘Resolutie 1325’. Met die resolutie erkennen de Verenigde Naties de rol van
vrouwen als dragende krachten van gemeenschappen. De resolutie eist dat meer vrouwen
worden betrokken bij vredesonderhandelingen en vredesopbouw. Zij plaatst de rechten en de
veiligheid van vrouwen op de voorgrond.
De campagne ‘Vrouwenkracht is Vredesmacht’ ijvert voor de toepassing van die resolutie, zowel
in eigen land als internationaal. Daarbij wordt de rol van vrouwen als vredeskracht, eerder dan
als slachtoffers van oorlog, beklemtoond.
Onze gasten van deze namiddag nemen die rol ter harte en zijn op verschillende domeinen en
locaties actief: in de oorlogsgebieden van Rwanda en Congo, rond vrouwenrechten in Iran en
Afghanistan, bij straatkinderen in Brazilië, voor onderwijsprojecten in India en Malawi, in een
sociaal-artistieke werkplaats in Antwerpen, als medestander van vluchtelingen en andere
kwetsbare mensen in de regio rond Izegem en Ieper.
Maar één ding hebben ze allen gemeen: het zijn stuk voor stuk pittige vrouwen met een
onnavolgbare drang naar vrede en een harmonieuze samenleving. Dompel je deze namiddag
onder in hun verhalen, laat je inspireren door hun kracht en engagement, en blijf ‘Wakker voor
Vrede’.
Naast die boeiende getuigenissen kunnen we vandaag ook genieten van live muziek, artistieke
dans en frisse cartoons.
De muziek wordt gebracht door het dameskoor Belladonna, Dansstudjoke verrast ons met enkele danscreaties en Lise Vanlerberghe zal af en toe – met een knipoog naar wat we vandaag horen en zien – commentaar leveren in een tekening of cartoon die op het scherm zal verschijnen.
We verwelkomen ook Peter Verlinden, tussen al die sterke vrouwen moeten we toch ook een
sterke man plaatsen. Peter Verlinden die we kennen als oorlogsjournalist en Centraal-Afrika
kenner, zal de gesprekken en getuigenissen modereren of inleiden.

INTRO’S GETUIGENISSEN

Reinhilde Decleir

Reinhilde Decleir is oprichtster, bezielster en regisseur van Tutti Fratelli, een sociaal-artistieke werkplaats in Antwerpen. Al meer dan 10 jaar maakt Tutti Fratelli theater met kansarmen, generatiearmen, mensen uit de psychiatrie en zwakbegaafden. Daarbij kiest Reinhilde niet voor de gemakkelijke weg. Ze gaat voor artistiek hoogstaande producties, waarbij ze de spelers motiveert, begeleidt en uitdaagt om eigen grenzen te verleggen. Ze is daarin bijzonder toegewijd en doet dat met een warm hart, een sterke innerlijke kracht en een onvermoeibare volharding. De voorbije jaren werd Reinhilde meermaals gelauwerd voor haar bijzondere theaterwerk.

Darya Safai

In 1999 nam Darya Safai met haar man Saeed actief deel aan de bloedig onderdrukte studentenprotesten tegen de dictatuur van de religieuze leiders in Iran. Ze belandde in de cel en besloot na haar vrijlating te vluchten naar België, waar ze een nieuw leven begon. Maar ze blijft zich met een grote gedrevenheid inzetten voor vrouwenrechten. Ze reist alle continenten af om vreedzaam te protesteren tegen het verbod voor Iraanse vrouwen om sportwedstrijden bij te wonen en tegen de achteruitstelling van Iraanse vrouwen in het sporten zelf.

Roos Dedulle

Er zijn veel problemen in de wereld, maar ik denk dat er één oplossing is: onderwijs. Dat zegt Nobelprijswinnares Malala Yousafzai. Het is ook de overtuiging van Roos Dedulle uit Ieper. 25 jaar geleden stampte ze Auxilia uit de grond: onderwijs voor mensen met beperkte kansen – kinderen, jongeren en volwassenen. Zo kwam ze ook in contact met asielzoekers – voor hen organiseert ze via Caritas opvang en begeleiding. Sinds 2006 zet zij zich bovendien ook in voor onderwijskansen voor kinderen in Malawi.

Ann Catteau

Engagement kreeg Ann Catteau uit Ieper met de paplepel mee. Zorg opnemen voor de kwetsbare mens is voor haar vanzelfsprekend. Haar gezin is al vele jaren een warme thuis voor pleegkinderen; daarnaast helpt ze ook kandidaat-pleegouders op weg. In de Ieperse gevangenis maakt ze kindvriendelijk bezoek op zondag mee mogelijk. Voor wie tijdelijk in nood is en nergens terecht kan, is haar huis een veilige haven.
Ann kan vandaag niet bij ons zijn, wij zochten haar thuis op.

Anne Debouck

Anne Debouck uit Merkem engageert zich al vele jaren voor CEIFAR, centrum voor opvoeding en familiale integratie in Salvador da Bahia, Brazilië. Daarmee ondersteunt ze van hieruit het levenswerk van haar tante. Dat richt zich in hoofdzaak op kinderen en gezinnen uit de favela’s – de armsten onder de armen. Ze reist regelmatig zelf naar Brazilië om er de solidariteit vanuit België een gezicht en handen en voeten te geven.

Rita Vandenberghe

In Izegem en de wijde omgeving verbindt iedereen spontaan de naam Rita Vandenberghe met India en vluchtelingen. Rita verloor een deel van haar hart in India, na een inleefreis met Wereldsolidariteit. Ze richtte Samugam België op om van hieruit de ngo Samugam Trust in Zuid-India te ondersteunen. De organisatie focust op plattelandsontwikkeling en de verbetering van de levenssituatie van kwetsbare groepen. In Izegem stampte ze ASKOVI uit de grond, een vrijwilligersvereniging die werk maakt van onthaal en inburgering van nieuwkomers met of zonder papieren.

Greta Lagae

Samen met haar overleden man Aimé Vermeersch stampte Greta Lagae 25 jaar geleden CSA uit de grond: Calcutta Sponsor Aid. Dat was na hun eerste India-reis – er zouden er nog heel wat volgen. Doorheen de jaren zijn verschillende projecten opgezet of ondersteund, meestal met de focus op vorming en onderwijs als essentiële hefboom voor ontwikkeling en vooruitgang. CSA baant ook voor heel wat Vlaamse jongeren de weg naar een stage of inleefreis in India.

Jennie Vanlerberghe

Vrouwenrechten zijn altijd een belangrijk thema geweest in het journalistieke werk van Jennie Vanlerberghe. In 1991 kwam ze als Roularta-journaliste in de gewelddadige oorlog in Joegoslavië terecht. Aangegrepen door de pijnlijke situatie van vrouwen en kinderen daar, richtte ze de Belgische tak op van Moeders voor Vrede. Die bracht haar in 2002 ook naar Afghanistan. Met veel geduld en diplomatie wist ze daar te bereiken wat anderen onmogelijk achtten: ze stampte een eerste vrouwencentrum uit de grond in Istalif. Vandaag runt Moeders voor Vrede al vijf dergelijke centra in Afghanistan. Jennie gelooft onvoorwaardelijk in de kracht van vrouwen die leidt naar vrede. Ze is een enthousiaste meter van Wakker voor Vrede.

ER WOONT EEN VROUW IN JE…

Er woont een vrouw in je.
Ze staat stevig op haar beide benen.
Haar voeten wijzen naar voren.
Haar armen gestrekt, haar rug niet gebogen.
Ze kan alleen leven als jij haar ruimte geeft,
Haar van adem voorziet,
Haar voldoende lucht en koestering geeft.
Voel hoe stevig ze staat.
Bedenk dat deze vrouw er altijd is.
Als je goed naar haar luistert,
Kun je haar altijd om raad vragen,
Want deze vrouw die in je woont,
Ben je zelf…

TOELICHTING OVER VREDESVROUWEN

In het kader van de campagne ‘Vrouwenkracht is vredesmacht’ benoemt de nationale
Vrouwenraad dit najaar opnieuw een reeks vredesvrouwen.
Vredesvrouwen zijn vrouwen die in België wonen en die de wereld tot een meer vredevolle
plaats maken.
Een vredesvrouw is het levend bewijs van de vredeskracht van vrouwen. Zij is actief in het
middenveld. Zij zet zich individueel of binnen een organisatie of beweging in voor vrede,
verzoening, vrouwenrechten en dialoog.
Met de benoeming van vredesvrouwen plaatst de Vrouwenraad de kracht van vrouwen in de
kijker en hun onschatbare waarde voor een warme, solidaire, zorgzame samenleving.
Wij zijn heel blij verschillende vredesvrouwen die eerder al benoemd werden, in ons midden te
mogen verwelkomen. Ik nodig hen graag uit om even op te staan.
Vandaag willen wij ook 8 vrouwen nomineren om komend najaar door de Vrouwenraad als
vredesvrouw benoemd te worden.
Het zijn vrouwen…
…die bijzonder wakker zijn voor vrede;
…die zich meestal in de luwte, maar met een enorme gedrevenheid inzetten voor een
rechtvaardiger en warmer samenleving – waar ook ter wereld;
…die zich met veel empathie engageren voor kwetsbare mensen;
…die – naar het woord van Jeanne Devos – meer riskeren dan wat anderen ‘veilig’ vinden en die
daarbij geen obstakels of moeilijkheden uit de weg gaan.
Kortom, het zijn vrouwen die volgens ons de titel van ‘vredesvrouw’ geheel en al verdienen!
Jennie Vanlerberghe is vredesvrouw sinds 2010, Elien Spillebeen werd benoemd in 2014. Graag
nodigen wij Jennie en Eline nu uit om de 8 nominaties bekend te maken.

NOMINATIE VREDESVROUWEN

Om haar inzet voor onderwijskansen voor wie overal uit de boot van het reguliere aanbod valt,
nomineren wij: ROOS DEDULLE

Om haar engagement voor kwetsbare kinderen in pleegzorg en bij gevangenisbezoek, nomineren
wij: ANN CATTEAU

Om de solidariteit met de armsten in Brazilië, die zij via het project CEIFAR handen en voeten
geeft, nomineren wij: ANNE DEBOUCK

Om wat zij al vele jaren betekent voor kwetsbare groepen in India en voor vluchtelingen en
asielzoekers in Izegem, nomineren wij: RITA VANDENBERGHE

Omdat zij al meer dan 25 jaar sensibiliseert en solidariteit concreet maakt met achtergestelde
groepen in India, nomineren wij: GRETA LAGAE

Omdat zij de slachtoffers van de vergeten Rwandese genocide een stem geeft en zo wil
bijdragen tot verzoening in haar verscheurde vaderland, nomineren wij: MARIE BAMUTESE

Omdat zij zich zonder angst inzet voor vrouwenrechten in Iran en meer bepaald voor het recht
van vrouwen om sportwedstrijden bij te wonen, nomineren wij: DARYA SAFAI

Om haar engagement in Tutti Fratelli en de moeilijke weg die zij gaat met gekwetste mensen
om hen opnieuw te doen stralen, nomineren wij: REINHILDE DECLEIR

ENGAGEMENT

Beste wakkere vredesmensen,
We hopen dat het stilaan duidelijk wordt dat vrouwen enorm veel betekenen voor de opbouw
van een rechtvaardige en vredevolle samenleving.
De vrouwen die we vandaag mochten beluisteren, zijn er het levende bewijs van: zij maken er
niet teveel woorden aan vuil, zij doen het gewoon!
Toch wordt die belangrijke kracht van vrouwen nog te vaak miskend. Vrouwen worden nog te
weinig naar waarde geschat en actief betrokken bij vredesprocessen en samenlevingsopbouw.
En daar kunnen ook wij iets aan veranderen. De campagne ‘Vrouwenkracht is vredesmacht’
daagt ons uit…
…om vrouwen te steunen en aan te moedigen in hun engagement voor een warme en solidaire
samenleving…
…om mee te ijveren voor gelijke kansen voor vrouwen, waar ook ter wereld…
…om acties die geweld tegen vrouwen aan de kaak stellen en bestrijden te ondersteunen en
versterken…
…om witte klaprozen te doen bloeien!
De witte klaproos is hét symbool van de campagne ‘Vrouwenkracht is vredesmacht’. Ze staat
voor de kwetsbaarheid van vrouwen in oorlog, maar meer nog voor de vredeskracht van
vrouwen. Waar de rode klaproos eerder een symbool is van heldendom en vaderlandsliefde,
nodigt de witte klaproos uit om werk te maken van vrede.
Met de lente in zicht willen we jullie uitnodigen om straks in jullie tuin of waar ook witte
klaprozen te zaaien en als ze bloeien te vertellen aan ieder die ’t wil horen wat de betekenis
ervan is.
Straks, bij het verlaten van de kerk, bieden wij een zakje aan met zaadjes van witte poppies.
De zakjes zijn geborduurd in het vrouwenhuis dat Moeders voor Vrede runt in Istalif,
Afghanistan. Bij aankoop van zo’n zakje, steunt u niet alleen het vrouwenhuis, maar ook andere
projecten van en voor vrouwen in conflictgebieden.
Wij zijn blij dat wij u de zakjes gratis kunnen aanbieden, en dat hebben we te danken aan de
gulle sponsors die nu op het scherm verschijnen: zij geloven in de kracht van vrouwen!
Als uitsmijter nog dit: volgende dinsdag 1 maart is het complimentendag. Zou het niet mooi zijn
als wij met z’n allen een complimentje geven aan een sterke vrouw in onze omgeving?

SLOTWOORD

Beste vredesvrienden,
We mochten vandaag ‘vrouwenkracht’ leren kennen in verschillende gedaantes: van heel ongezien anderen nabij zijn tot welbewust in het vizier lopen om anderen tot steun te zijn. Maar met als rode draad: dat die kracht het niet moet hebben van geweld, maar van sterke overtuiging, van solidariteit ‘met handen en voeten’, van liefde en graag zien, van mededogen en empathie. “Wat op je weg komt, niet uit de weg gaan, maar er iets mee doen,” – het klonk even vanzelfsprekend als verrassend. Vrouwenkracht is geen softe kracht, maar zachte kracht, en die zal ‘in het einde overwinnen’ – dat geloven we op het woord van Henriette Roland Holst.

DANKJULLIEWEL, lieve Elien, Marie, Reinhilde, Darya, Roos, Ann, Anne, Rita, Greta en Jennie om jullie zachte, sterke vrouwenkracht die de wereld zoveel mooier maakt!

HEEL VEEL DANK ook
aan de muzikanten, de belle donne van Belladonna en Dansstudjoke met hun bezielster Joke Quaghebeur: het was zalig om met enthousiastelingen als jullie te kunnen samenwerken!

Dankjewel Lise voor de getekende knipogen die je ons van daarboven toestuurde!

Dankjewel Peter om de gesprekken in goede banen te leiden!

Als alles – elke keer opnieuw – technisch perfect verloopt, dan hebben we dat te danken aan de fantastische Jan, Luc en Kathy!

Gisteren begon de week van de vrijwilliger – Wakker voor Vrede wordt helemaal gedragen door vrijwilligers die keer op keer met de glimlach klaar staan – het leger van Wakker voor Vrede wordt stilaan een echte vredesmacht: BEDANKT!
Dit jaar staan nog twee vredeswakes op het programma: op zondag 29 mei zoeken we welke spirituele en andere bronnen mensen blijven inspireren tot vredeswerk en op zondag 6 november ontmoeten we de vluchteling op onze weg naar vrede.
Mag ik u dan nog een gunst vragen: blijven jullie ook mensen wakker houden voor vrede – nodig hen uit om een volgende keer mee te komen, om onze facebookpagina te liken en te delen, om in te schrijven op onze nieuwsbrief.
Bij het verlaten van de kerk bieden wij u ook – geheel vrijblijvend – gelegenheid om bij te dragen aan de organisatiekosten van het vredeswakes-project: nu al bedankt daarvoor!
Laten we de wake nu zingend afronden!